Δύο σημαντικά μνημεία “επέστρεψαν” στην πόλη των Ιωαννίνων

Ψηφίδες της ιστορικής μνήμης και του παρελθόντος της πόλης των Ιωαννίνων και ταυτόχρονα εχέγγυα για την διατήρηση και περαιτέρω ανάδειξή της αποτελούν τα δύο σημαντικά μνημεία που αποκαταστάθηκαν και αποδόθηκαν στους πολίτες, το Τζαμί της Καλούτσανης και τα Οθωμανικά Λουτρά στο Κάστρο.

Τα αποκατεστημένα μνημεία, τα οποία μάλιστα θα είναι επισκέψιμα από αύριο κιόλας, εγκαινίασε ο Πρόεδρος της Δημοκρατίας Κωνσταντίνος Τασούλας, παρουσία της Υπουργού Πολιτισμού Λίνας Μενδώνη, εκπροσώπων των τοπικών αρχών και φορέων και κατοίκων.

Κατά τον χαιρετισμό του, στο Τζαμί Καλούτσιανης ο κ. Τασούλας υπογράμμισε ότι τα Γιάννενα, αποτελούν «ένα πολιτιστικό παλίμψηστο, μία διαρκή πολιτιστική ανανέωση, που έρχεται με τον καιρό και φεύγει, αλλά δεν εξαλείφεται, γιατί κάθε περίοδος αφήνει το αποτύπωμά της άξιο σεβασμού από τους επιγενόμενους, δηλαδή από εμάς».

Σχετικά με την ανάδειξη του Τζαμιού της Καλούτσιανης, έκανε λόγο «για ένα έργο προοδευτικό, ενός Τζαμιού που επιβεβαιώνει την ύπαρξη ενός ιστορικού συνόλου πολλών στιγμών, διαδοχικών επιστρώσεων μνήμης και ιστορίας στην πόλη μας, η οποία, έχει βαθύ βυζαντινό αποτύπωμα».

Κατά τον χαιρετισμό του, στο Τζαμί Καλούτσιανης ο κ. Τασούλας υπογράμμισε ότι τα Γιάννενα, αποτελούν «ένα πολιτιστικό παλίμψηστο, μία διαρκή πολιτιστική ανανέωση, που έρχεται με τον καιρό και φεύγει, αλλά δεν εξαλείφεται, γιατί κάθε περίοδος αφήνει το αποτύπωμά της άξιο σεβασμού από τους επιγενόμενους, δηλαδή από εμάς».

Αναφερόμενος στην συνοικία Καλούτσιανη υπενθύμισε ότι «Οι παλαιότεροι θα θυμούνται, ότι εδώ που τώρα είναι το “Nέον” και παλαιότερα το “Mαντείον” ήταν μόνο χάνια και σπίτια. Ήταν το χάνι του Κιτσαρά, ήταν το χάνι του Τσινάβου, το χάνι του Ντανάκα, του Μούλια, του Χολέβα. Αυτά τα χάνια είχαν μαγειρεία, είχαν πεταλωτήρια, είχαν παχνιά, είχαν και τσαρουχάδικα. Αυτές οι δουλειές υπήρχαν τότε στην Καλούτσιανη».

Σημείωσε, επίσης, ότι «Ο χρόνος τα άφησε όλα πίσω αλλά δεν τα ξεχνάμε. Και αυτός ο χρόνος που περνάει, κάτι μας χρωστάει, κάτι μας οφείλει» και συμπλήρωσε ότι «αυτή την οφειλή την ξεπληρώνουμε με φροντίδα και συντήρηση. Η συντήρηση δεν είναι ο αντίπαλος της προόδου, όπως επιφανειακά πολλοί νομίζουν. Λέμε όλοι επιφανειακά ότι υπάρχουν δύο ρεύματα στην φιλοσοφία, στην τέχνη, στην πολιτική: η πρόοδος και η συντήρηση. Όχι, τα πράγματα είναι πιο σύνθετα. Το αντίθετο της συντήρησης δεν είναι η πρόοδος. Το αντίθετο της συντήρησης είναι η σήψις. ‘Αρα η συντήρηση είναι και πρόοδος, γιατί αναχαιτίζει, εμποδίζει τη σήψη».

Σχετικά με την ανάδειξη του Τζαμιού της Καλούτσιανης, έκανε λόγο «για ένα έργο προοδευτικό, ενός Τζαμιού που επιβεβαιώνει την ύπαρξη ενός ιστορικού συνόλου πολλών στιγμών, διαδοχικών επιστρώσεων μνήμης και ιστορίας στην πόλη μας, η οποία, έχει βαθύ βυζαντινό αποτύπωμα».

Στη συνέχεια ο Πρόεδρος της Δημοκρατίας μετέβη στο Οθωμανικό Λουτρό στο Κάστρο Ιωαννίνων, όπου τέλεσε τα εγκαίνια της αποκατάστασης και ανάδειξής του σε επισκέψιμο μνημείο και μίλησε για την σπουδαιότητα αυτού του έργου στο πλαίσιο διατήρησης της ιστορικής μνήμης.

Όπως τόνισε «Τα Γιάννενα κατάφεραν μέσα από αιώνες αλλαγών και εξελίξεων να διατηρήσουν την ταυτότητά τους, την ιδιοπροσωπία τους, τον πολιτιστικό και πολυπολιτισμικό τους χαρακτήρα. Υιοθέτησαν όλες τις πολιτιστικές μεταβολές, οι οποίες ενσωματώθηκαν στον ιστό τους. Και σήμερα ένα πολύπτυχο πολιτιστικό σύνολο μνημείων είναι μπροστά μας και μας καλεί να το θαυμάσουμε».

Αναφερόμενος στο περίφημο έργο των Οθωμανικών Λουτρών, του Οθωμανικού Χαμάμ, σημείωσε, ότι βλέπει κανείς την τέχνη της εποχής εκείνης, πως δημιουργείται η ροή ζεστού νερού, με τι τρόπο πετύχαιναν και εξασφάλιζαν όλες αυτές τις προϋποθέσεις για ένα πολιτισμένο λουτρό και πρόσθεσε «Το έργο της αποκατάστασής του ενισχύει το πολιτιστικό αποτύπωμα της πόλης, ενισχύει τον πολιτιστικό τουρισμό της, αλλά κυρίως δείχνει ότι η τοπική Εφορεία Αρχαιοτήτων σε συνεργασία με τον Δήμο, την κεντρική υπηρεσία και την Περιφέρεια, μπορούν να κάνουν θαύματα αρκεί να υπάρχει ανάμεσά τους καλοπιστία, εμπιστοσύνη και συνέργεια, που υπάρχουν στον υπέρτατο βαθμό».

Καταλήγοντας, εξήρε το έργο και την προσφορά της Υπουργού Πολιτισμού Λίνας Μενδώνη και του Περιφερειάρχη Ηπείρου Αλέξανδρου Καχριμάνη, οι οποίοι συνεργάστηκαν θαυμάσια και έφεραν αυτά τα αποτελέσματα, τα οποία δεν τελειώνουν εδώ και υπογράμμισε ότι «Εμείς εδώ δεν θυμούμαστε μόνο το παρελθόν των Ιωαννίνων. Το επισκεπτόμαστε, το συντηρούμε, το αναδεικνύουμε και το ξεδιπλώνουμε μπροστά στα μάτια μας, γιατί δεν θέλουμε η μνήμη αυτής της πόλης να σβηστεί. Θέλουμε να αναβιώνει διαρκώς για να μας τροφοδοτεί για το μέλλον μας».

Στην απόδοση του Τζαμιού στους κατοίκους της περιοχής πρώτα απ’ όλα αναφέρθηκε η κ. Μενδώνη, σημειώνοντας πως “από εκεί που ένα μνημείο σε εγκατάλειψη αποτελούσε μια εστία δυσάρεστη για τη γειτονιά, σήμερα προσφέρουμε πνεύμα αναγέννησης”.

Με το βλέμμα στην επόμενη ημέρα

Ο Δήμαρχος Ιωαννίνων, Θωμάς Μπέγκας, παρέστη και στις δύο τελετές, ενώ κατά τα εγκαίνια του Οθωμανικού Λουτρού απηύθυνε χαιρετισμό, υπογραμμίζοντας τη σημασία της αποκατάστασης και της επανένταξης των μνημείων στη σύγχρονη ζωή της πόλης. Το Οθωμανικό Λουτρό, ένα από τα πρωιμότερα σωζόμενα οθωμανικά μνημεία μέσα στο Κάστρο, αποκαταστάθηκε και γίνεται πλέον επισκέψιμο, δίνοντας τη δυνατότητα στο κοινό να γνωρίσει καλύτερα την αρχιτεκτονική και τη λειτουργία του, αλλά και μια ολόκληρη περίοδο της ιστορίας των Ιωαννίνων.Ο Δήμαρχος ευχαρίστησε το Υπουργείο Πολιτισμού, την Υπουργό Λίνα Μενδώνη, την Περιφέρεια Ηπείρου, την Εφορεία Αρχαιοτήτων Ιωαννίνων, τα επιστημονικά και τεχνικά στελέχη, τους μελετητές και τους εργαζόμενους που συνέβαλαν στην ολοκλήρωση του έργου.
Παράλληλα, τόνισε ότι η παρουσία του Προέδρου της Δημοκρατίας προσέδωσε ιδιαίτερη θεσμική βαρύτητα στη συγκεκριμένη στιγμή και αποτέλεσε τιμή για τον Δήμο και την πόλη των Ιωαννίνων.
Μέρος του σχεδιασμού για ένα «Πάρκο Πολιτισμού» στο Κάστρο. Στην τοποθέτησή του, ο κ. Μπέγκας επισήμανε ότι η αποκατάσταση του Οθωμανικού Λουτρού αποτελεί μέρος ενός ευρύτερου σχεδιασμού, ο οποίος ξεκίνησε κατά την προηγούμενη περίοδο διοίκησης της Δημοτικής Αρχής, από το 2014 έως το 2019.Τότε, όπως ανέφερε, εντάχθηκε στη Στρατηγική Βιώσιμης Αστικής Ανάπτυξης του Δήμου Ιωαννιτών η δημιουργία ενός ολοκληρωμένου «Πάρκου Πολιτισμού» μέσα στο Κάστρο .«Η επιλογή αυτή στηρίχθηκε στην πεποίθησή μας ότι το Κάστρο δεν αποτελεί απλώς ένα σύνολο μνημείων. Είναι ένας ζωντανός τόπος ιστορίας και πολιτισμού, ο οποίος πρέπει να προστατεύεται, να αναδεικνύεται και να γίνεται προσβάσιμος στους πολίτες», σημείωσε ο Δήμαρχος.
Στο πλαίσιο αυτού του σχεδιασμού, ο Δήμος συνεργάστηκε με το Υπουργείο Πολιτισμού, την Εφορεία Αρχαιοτήτων Ιωαννίνων και την Περιφέρεια Ηπείρου για μια σειρά αλληλοσυμπληρούμενων παρεμβάσεων. Ορισμένες από αυτές έχουν ήδη ολοκληρωθεί, άλλες βρίσκονται σε εξέλιξη, ενώ επιπλέον έργα ωριμάζουν μελετητικά. Η ένταξη της αποκατάστασης του Οθωμανικού Λουτρού στη Βιώσιμη Αστική Ανάπτυξη και η εξασφάλιση της χρηματοδότησής του μέσα από τη συγκεκριμένη στρατηγική, όπως υπογράμμισε ο κ. Μπέγκας, αποδεικνύουν τη βαρύτητα που δίνει η Δημοτική Αρχή στον πολιτισμό. Για το Τζαμί της Καλούτσιανης σημείωσε ότι πρόκειται για ένα μνημείο άρρηκτα συνδεδεμένο με την ιστορία και την ταυτότητα μιας από τις παλαιότερες και πιο χαρακτηριστικές γειτονιές των Ιωαννίνων.
Με αφορμή την απόδοση του μνημείου στο κοινό, ο κ. Μπέγκας παρουσίασε και την παρεμβάση που σχεδιάζει ο Δήμος Ιωαννιτών για την ευρύτερη περιοχή και αφορά τη νέα Δημοτική Αγορά της Αγίας Μαρίνας μαζί με τη δημιουργία μιας ολοκληρωμένης πολιτιστικής και τουριστικής διαδρομής, η οποία θα συνδέει το Πνευματικό Κέντρο, τη νέα Δημοτική Αγορά, τον Ιερό Ναό της Αγίας Μαρίνας και το Τζαμί της Καλούτσιανης. Ο Δήμαρχος κατέστησε, επίσης, σαφή την πρόθεση του Δήμου Ιωαννιτών να συνεργαστεί στενά με το Υπουργείο Πολιτισμού για τον τρόπο λειτουργίας και αξιοποίησης του αποκατεστημένου Τζαμιού της Καλούτσιανης. Όπως ανακοίνωσε, ο Δήμος θα καταθέσει συγκεκριμένη και τεκμηριωμένη πρόταση και θα ζητήσει να έχει ουσιαστική συμμετοχή στον διάλογο και στις αποφάσεις για την επόμενη ημέρα του μνημείου. «Το ζήτημα της επόμενης ημέρας είναι εξίσου σημαντικό με την ίδια την αποκατάσταση. Μέσα από τη συνεργασία του Υπουργείου Πολιτισμού, του Δήμου Ιωαννιτών, της Εφορείας Αρχαιοτήτων, της Περιφέρειας Ηπείρου, της επιστημονικής κοινότητας και των φορέων της πόλης μπορούμε να εξασφαλίσουμε μια χρήση αντάξια της ιστορικής και συμβολικής αξίας του μνημείου», ανέφερε. Κλείνοντας, ο Δήμαρχος Ιωαννίνων υπογράμμισε «Τα μνημεία δεν ανήκουν μόνο στο παρελθόν. Ανήκουν στους ανθρώπους του σήμερα και στις γενιές που θα ακολουθήσουν. Συνεχίζουμε με σχέδιο, συνεργασία και σεβασμό στην ιστορική αλήθεια, ώστε τα Ιωάννινα να αναδεικνύουν τον πολιτιστικό τους πλούτο και να μετατρέπουν την κληρονομιά τους σε δύναμη δημιουργίας και προόδου».
  

Σχετικές δημοσιεύσεις